1. Generalna Konstrukcja Budżetu Państwa

    D- dochody
    W - wydatki
    Db - deficyt budżetowy
    R - rezerwa budżetowa

      

    Reguła: Wydatki zawsze większe niż dochody.
    Ad 1.  Największą pozycją budżetu państwa są wydatki. Przyrost rozwijającej się gospodarce wzrasta wpływ podatków do budżetu. Dla ministra finansów łatwiejsze jest przyjęcie mniejszego PKB ponieważ wtedy wpływy do budżetu, które są większe zamienione zostają na rezerwę budżetową (i na odwrót).
    Ad 2.   Podatki a opłaty (różnice)

    • za opłatą coś się dostaje np. paszport.
    • Opłaty nie są ustalane za pomocą ustawy a za pomocą uchwał ministra finansów.

    Ad 3.  np.     dochody NBP
    Dochody wytwórni papierów wartościowych
    Dochody totalizatora sportowego
    Dochody polskich sieci energetycznych
    Ad 4.  Dochody prywatyzacyjne maleją ponieważ liczba przedsiębiorstw do sprywatyzowania maleje. Założenia dochodu z prywatyzacji maleją, również gdy firma traci na giełdzie ponieważ cena akcji wiąże się z rynkiem kapitałowym.
    Rozstrzygnięcie problemu reprywatyzacyjnego: zanim skończy się prywatyzacja trzeba dokonać reprywatyzacji. Projekt ustawy reprywatyzacyjnej nowej ma zawierać założenia: 

    • Zwrotu zagrabionego majątku zagarniętego niezgodnie z ustawą po 45 roku.
    • Zwrotu zagarniętego majątku do określonej kwoty.

    Środki uzyskane z prywatyzacji powinny być przekazywane na rozwój gospodarczy. Niestety bardzo często te środki przekazywane są na wydatki bieżące budżetu państwa. Wydatki możemy podzielić na :

    • Sztywne - minister finansów musi je zawrzeć, czy chce czy nie (przymus ustawowy). Wynikają one z :
      • Przepisów prawa ( rewaloryzacja rent i emerytur, płac urzędników publicznych, nauczycieli itp.)
      • Z orzeczeń T.K
      • Z orzeczeń NSA
      • Umów międzynarodowych (zadłużenia zagraniczne)

    Jeżeli udział wydatków sztywnych w budżecie państwa jest duży to wydatków swobodnych jest niewiele. Obecnie w budżecie mamy ok. 66 % wydatków sztywnych. Polityka budżetowa musi się tak kształtować aby wydatków sztywnych było jak najmniej.

    • swobodne - jeżeli wydatki wzrosną to trzeba użyć rezerwy budżetowej. Jeżeli inflacja jest mniejsza niż zakładano to wydatki maleją i pojawiają się oszczędności.  Stopa procentowa wpływa na wysokość oprocentowania długu wewnętrznego

    Rezerwa budżetowa - jest przeznaczona na wydatki losowe (powódź) dla ministra finansów lepiej jest żeby była większa ponieważ on nią funkcjonuje. Nie jest to wygodne dla posłów ponieważ nie mają oni wpływu na jej wydanie. Rezerwa budżetowa powinna wynosić od 1 do 2 % w stosunku do sumy bilansowej budżetu.
    Deficyt budżetowy - wysokość stopy procentowej zależy od  wielkości deficytu budżetowego. Deficyt budżetowy finansujemy ze sprzedaży papierów wartościowych. Stopa procentowa wpływa pośrednio na PKB. Obniżka stopy procentowej może ale nie musi spowodować wzrostu inwestycji a tym samym wzrostu PKB i wydatków.  Deficyt budżetowy można bilansować przy większych kosztach i przy mniejszych kosztach.